“Een woonzorgcentrum dat niet wil meedoen, is juist heel interessant voor ons”

Tom De Boeck, afdelingshoofd Departement Zorg: "Zo kunnen we de verhouding tussen Alivia en BelRAI onderzoeken. Bijna alle gebruikers van woonzorgcentra hebben een BelRAI-inschaling van hun zorgnood. Ten tweede zal in de woonzorgcentra de toegang tot Alivia via eHealth beter verlopen dan in de eerste pilootoproep. Ze hebben voor eerdere projecten de procedures voor Health-toegangsrechten al doorlopen. Tot slot merkten we tijdens de COVID-pandemie dat de samenwerking met ziekenhuizen of andere zorgactoren niet altijd evident was. Het nieuwe pilootproject kan die samenwerking en communicatie met andere sectoren verbeteren."

Wat is de meerwaarde van Alivia voor woonzorgcentra?

Tom De Boeck: "Werken met Alivia biedt kansen om mantelzorgers nauwer te betrekken bij de zorg. Zij maken integraal deel uit van het zorgteam en kunnen en willen vaak meer zorg opnemen voor hun naaste, als de communicatie en de afspraken beter lopen. Alivia kan ook betere communicatie opleveren met de bewoner zelf, de huisarts, de sociale dienst of het ziekenhuis."

Welke nieuwe kennis verwachten jullie te verzamelen?

Tom Vermeire, afdelingshoofd Departement Zorg: "Enerzijds willen we onderzoeken hoe Alivia complementair kan zijn met BelRAI en de elektronische bewonersdossiers. We merken dat er verschillen zijn in de manier waarop woonzorgcentra elektronische bewonersdossiers (EBD’s) invullen en gebruiken. Hopelijk begrijpen we die verschillen beter en hoe een zorgplan in Alivia daarbij past."

Tom De Boeck: "Daarnaast willen we bekijken hoe doelgerichte zorg kan landen in woonzorgcentra. Slagen medewerkers erin om levensdoelen, zorgdoelen en een zorgplan samen met bewoners te formuleren, ondanks de werkdruk? Misschien zullen ze aangeven daar simpelweg geen tijd of ruimte voor te hebben. Ook dat zou een waardevolle uitkomst zijn waar we als overheid een antwoord op moeten bieden.”

Wat is het belangrijkste verschil tussen BelRAI en Alivia?

Tom Vermeire: "BelRAI heeft als doel om een zorgbehoefte in te schatten. BelRAI geeft via de zogeheten ‘caps’ suggesties van wat je met die zorgbehoefte kan doen. Daar sluiten Alivia en de methode van doelgerichte zorg op aan, door de levensdoelen van een persoon centraal te stellen. Als een patiënt van een palliatieve eenheid aangeeft heel graag nog de trouw van zijn dochter mee te willen maken, zal de BelRAI-inschaling je vertellen wat je kan doen om voor die wens mogelijk te maken. De keuzes die je daarin maakt, baseer je dan op de levensdoelstelling van die persoon om dat trouwfeest te halen, zoals het versterken van zijn mobiliteit.”   

Tom De Boeck: "Ik zie BelRAI en andere registratiesystemen van zorgnoden als een onderdeel van het grotere geheel dat Alivia wil samenbrengen. Als we in de toekomst ook de rollen van zorgcoördinatie en casemanagement opstarten in een zorgplan, kan een registratiesysteem als BelRAI een voorwaarde worden voor financiering. Met BelRAI kan je bijvoorbeeld aantonen dat een bewoner of patiënt tot een doelgroep behoort waarvoor een terugbetaling van die rollen gevraagd kan worden.”

Zijn er bepaalde types woonzorgcentra die jullie graag willen betrekken in de piloot?

Tom Vermeire: "We zijn vooral op zoek naar een realistisch beeld van de diversiteit in de sector. Idealiter doen niet enkel de voortrekkers mee die al veel ervaring hebben met samenwerking en bewonersparticipatie, maar ook woonzorgcentra die nog zoekende zijn. We willen dus graag ook voorzieningen bereiken die in eerste instantie zeggen: ‘Dit is niets voor ons.’ Dat zal ons immers veel leren over de drempels die er nog zijn. Als we die in kaart brengen, dan kunnen we gepaste beleidsmaatregelen nemen."

Wat zijn de belangrijkste drempels voor woonzorgcentra om in te stappen?

Tom Vermeire: "Tijd en personeelsschaarste bijvoorbeeld. Zorgverleners geven terecht aan dat de basiszorg al veel van hen vraagt. Het toevoegen van zorgplannen en digitale systemen is dan niet vanzelfsprekend. Daarom willen we ook voorzien in ondersteuning en financiering om die drempel te verlagen. Daarnaast wordt de verblijfsduur in woonzorgcentra gemiddeld steeds korter. Dat maakt het lastiger om op langere termijn doelen te formuleren. En er is natuurlijk de grote groep bewoners met cognitieve problemen, waar het formuleren van levensdoelen met de bewoner minder evident is.”

Wanneer is de pilootoproep geslaagd?

Tom Vermeire: "We zouden graag te weten komen hoed BelRAI en Alivia concreet op elkaar kunnen aansluiten. Zo kunnen we de sector handvaten aanreiken om met een BelRAI-inschaling een stap verder te gaan en er een zorgplan mee op te opstellen. Het zou ook mooi zijn als we op basis van de pilootprojecten kunnen inschatten welke opties er zijn voor technische integratie."

Tom De Boeck: "Het liefste zou ik hebben als we dezelfde reactie krijgen als na het eerste pilootproject: kunnen we meteen verder blijven werken met Alivia? Daarnaast hopen we dat er in de woonzorgcentra enthousiasme ontstaat rond doelgerichte zorg. Hopelijk zullen mensen voelen dat het waardevol is om op een andere manier naar bewoners en hun levensdoelen te kijken."