Kopzorgen over luizen
Luizen zijn altijd vervelend, het hele jaar door. Maar aan het begin van het schooljaar hebben meer jongens en meisjes er last van. De kleine insectjes verplaatsen zich van het ene hoofdje naar het andere, hechten zich vast aan de haren en steken hun zuigsnoet in de huid om zich te goed te doen aan menselijk bloed.
Tijdens dat zuigen komt het luizenspeeksel in contact met de huid, en dat veroorzaakt felle jeuk. Overigens vertrekken de luizen niet zelf. Integendeel, ze leggen eitjes of ‘neten’ die aan de haren kleven. Iedere luis legt er zo’n vijf of zes. Neten kan je met het blote oog zien als witte stipjes in de haren. Na zeven tot tien dagen komen de jonge luizen uit het ‘ei’ en nog eens tien dagen verder zijn de beestjes volwassen.
Er zijn geen geneesmiddelen meer voor de behandeling van hoofdluizen. De luizendodende shampoos en -crèmes werden eind 2018 van de markt gehaald, omdat de luizen resistent werden tegen de producten en deels ook omwille van nevenwerkingen, zoals allergische reacties. Er bestaat nog wel een lotion op basis van dimeticon (merknaam Silikom®), die een verstikkende filmpje rond de luizen legt. Luizen gaan dood wanneer ze een tijdlang geen zuurstof krijgen. Je moet de lotion op het haar aanbrengen en vijftien minuten laten inwerken. Daarna het haar doorkammen met een luizenkam en vervolgens grondig wassen. Na zeven tot negen dagen herhaal je deze behandeling. En zo nodig een week later nog een keer, tot er geen luizen meer overblijven.
Het gebrek aan een gebruiksvriendelijke antiluizen-behandeling heeft de deur opengezet voor alternatieve methoden en middeltjes. In coronatijd werd ivermectine gebruikt, een geneesmiddel voor de behandeling van schurft en worminfecties. Het blijkt ook tegen hoofdluizen te werken. Ivermectine bestaat ook in lotionvorm, maar omwille van de nevenwerkingen, waarschuwen dermatologen om het te gebruiken voor kinderhoofdjes. Het blijft een laatste redmiddel.
Minder giftig is de badmutsmethode of luizenkap, een alternatief, aangeboden op het internet. De luizenkap kan je vergelijken met een badmuts waarop een ventieltje zit. Je zet de kap op het hoofdje en via het ventieltje vul je ze met een halve tot één liter olijf- of zonnebloemolie. Na een vijftiental minuten zouden alle luizen verstikt zijn. Omdat de neten de dans ontspringen, dien je deze handeling na negen dagen te herhalen. Of het echt werkt, blijft onduidelijk.
De echte voorkeursbehandeling is de nat-kam-methode. Eerst was je de haren en wrijf je ze in met haarbalsem (conditioner). Vervolgens kam je de luizen en neten weg met een luizenkam. Kam van achter naar voor, dus van de nek naar het voorhoofd. Druk daarbij de kam goed tegen de hoofdhuid, want daar houden de luizen zich het liefst op. Na elke kambeweging veeg je de kam af op keukenpapier, zodat je kan checken of je luizen meehebt. Zodra je het hele hoofdje hebt gekamd, herhaal je het kammen van voorhoofd naar nek. Na het kammen spoel je de haren en droog je ze met een handdoek. Deze methode herhaal je om de drie dagen, minstens 14 dagen lang, tot je geen enkele luis meer vindt. Vergeet de kam niet schoon te maken, bij voorkeur in de teiltje met heet water (60°C) gedurende vijf minuten.
Hoofdluizen behandelen blijft omslachtig, ze voorkomen als ze op school rondwaren is bijna onmogelijk. Het is een fabeltje dat vooral mensen met een slechte hygiëne last hebben van luizen. Zodra ze de kop opsteken bij je kind, verwittig je de school en steek je de handen uit de mouwen.