Werelddag tegen tabak
Het aantal rokers is in 2008 opnieuw gedaald (25% tegenover 28% in 2004). Vlaams minister voor Welzijn, Volksgezondheid en Gezin Jo Vandeurzen vraagt dat de preventieinspanningen voortgezet worden. Zelf wil hij bijkomend investeren in onder meer een campagne om het succesvolle pilootproject "24u niet roken" uit te breiden en te promoten in gans Vlaanderen.
De gezondheidsdoelstelling en het actieplan tabak, alcohol en drugs 2009-2015 luidt:
"Het realiseren van gezondheidswinst op bevolkingsniveau door tegen het jaar 2015 het gebruik van tabak, alcohol en illegale drugs terug te dringen."
Voor tabak wil de Vlaamse overheid dat in 2015:
| voor personen van 15 jaar en jonger het percentage rokers niet hoger is dan 11%
| voor personen van 16 jaar en ouder het percentage rokers niet hoger is dan 20%
Aantal rokers daalt in Vlaanderen
Het totaal aantal rokers in Vlaanderen is in 2008 gedaald tot 23% (in 2004 was dit nog 27,1%). Ook het aantal dagelijkse rokers, zware rokers en rokers die afhankelijk zijn van tabak neemt af. Roken komt nog altijd vaker voor bij mannen (28%) dan bij vrouwen (21%) en vooral bij personen met een laag opleidingsniveau: zowel het aantal rokers, dagelijkse rokers als zware rokers is hoger bij laaggeschoolden dan bij personen die een opleiding hoger onderwijs genoten. Laaggeschoolden beginnen ook op vroegere leeftijd te roken (gemiddeld ongeveer 10 maanden eerder). Ook het aantal rokers bij jongeren daalt: in 1997 rookte nog 32% van de jongeren van 15 tot 24 jaar en in 2008 is dat percentage teruggevallen tot 25%.
Succesvolle acties
De voorbije jaren zijn in Vlaanderen inspanningen geleverd om scholen, bedrijven, organisaties en lokale besturen ertoe aan te zetten een tabaksbeleid te voeren. Die inspanningen zullen zeker worden voortgezet.
Enkele voorbeelden:
| ‘Rookvrije scholen' (subsidie 142.000 euro)
Minister Vandeurzen: "Vlaanderen investeert in primaire preventie in scholen, dat betekent dat we voorkomen dat kinderen en jongeren beginnen te roken. Uit onderzoek blijkt dat sommige Vlaamse scholen achterop raken met hun rookbeleid. Ze hebben een publiek van leerlingen die een groot risico lopen op tabaksverslaving. Samen met onderwijs hebben we daarom een trajectbegeleiding gestart voor 40 van deze scholen, met intensieve vorming en coaching. Het materiaal dat op basis van deze ervaringen werd ontwikkeld helpt om andere scholen in dezelfde situatie te ondersteunen." Informatie over de resultaten van het project en de materialen: http://www.vigez.be/index.php?page=109&detail=209
| Proefprojecten rookstop voor mensen met een lager opleidingsniveau en mensen in armoede
In Vlaanderen zijn er proefprojecten rookstop voor mensen met een lager opleidingsniveau en voor mensen die in armoede leven.
In de provincie Limburg en de Stad Antwerpen liep het proefproject 24u niet roken (subsidie 140.000 euro). Het project liet mensen met allerlei vormen van ondersteuning (o.a. een sms-dienst) ervaren dat het best wel mogelijk is om in ieder geval voor 24u de sigaret te laten voor wat ze is. Op die manier wordt de motivatie om definitief te stoppen verhoogd. Meer dan 1.200 rokers namen deel aan de actie. Een evaluatie door de Universiteit Antwerpen toonde aan dat - in vergelijking met een controlegroep - de motivatie om te stoppen, en het geloof in eigen kunnen op dat vlak, bij de deelnemers sterk was toegenomen. Heel wat deelnemers bleken ook een maand na de actie nog altijd rookvrij.
Daarnaast waren er ook projecten in een wijkgezondheidscentrum en een armoedeorganisatie (subsidies 75.000 euro).
| Provinciale rookstopregisseurs (subsidie 400.000 euro)
Er zijn provinciale rookstopregisseurs aangesteld die het aanbod aan rookstopbegeleiding inventariseren, beter bekend te maken bij het doelpubliek en verspreiding stimuleren
Rookstopbegeleiding op maat
Er bestaan preventiemethodieken, maar de capaciteit is te beperkt. Vandaar dat er een uitbreiding komt, vooral voor doelgroepen die vandaag nog uit de boot vallen zoals mensen die in armoede leven en laagopgeleiden. Minister Vandeurzen: "We moeten er in Vlaanderen voor zorgen dat elke roker een beroep kan en wil doen op een efficiënte rookstopbegeleiding op maat van zijn of haar situatie. Huisartsen en andere gezondheidsprofessionals kunnen rokers stimuleren om die stap te zetten."
Vlaamse campagne "24u niet roken"
De succesvolle actie "24u niet roken" wil de minister uitbreiden naar heel Vlaanderen. Een mediacampagne zal de aandacht vestigen op de acties van de Logo's (lokaal gezondheidsoverleg) en hun lokale partners extra aandacht.
Meer informatie: www.zorg-en-gezondheid.be
Geschreven door Nico Krols op 31/05/10 in de categorieën Weliswaar, Preventie, Gezondheidszorg en Beleid
