Een vijfde 65-plussers in armoede
Asghar Zaidi, onderzoeksdirecteur bij het Oostenrijkse European Centre for Social Welfare Policy and Research, heeft zijn jaarlijkse studie gepubliceerd over de armoede van bejaarden (+65 jaar) in de Europese Unie. Zijn conclusies baseerde hij op de gegevens voor 2008 van de EU-SILC (European Union Statistics on Income and Living Conditions of ‘Statistiek naar Inkomens en Levensomstandigheden').
Slechte score voor België
In België behoort 15% (1 op 7 personen) van de bevolking in 2008 tot de groep met een armoederisico op basis van hun inkomen. Qua armoede van bejaarden scoort ons land met een 15de plaats op 27 (op een lijst met dalend armoederisico) opvallend slecht. Met een armoederisico van 21 % is het zelfs de slechtste leerling van de klassieke Noord-Europese welvaartsstaten. Dat risico betekent dat het wettelijke pensioeninkomen lager ligt dan 60 % van het mediaaninkomen. Vergelijkbare landen als Oostenrijk, Denemarken, Frankrijk, Duitsland en Zweden hebben een armoederisico van 11 à 18 %.
Regionale verschillen
Nederland scoort erg goed met een risico van 10 %. Senioren in Letland (51%), Cyprus (49%), Estland (39%) , Bulgarije (34%) en het Verenigd Koninkrijk (30%) zijn er het ergst aan toe. België kent wel opvallende regionale verschillen. In Vlaanderen lag het armoederisico in 2007 op 10,9% tegenover 18,8% in Wallonië. Voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bedraagt het percentage liefst 28,2%.
75+
Opvallend ook is de lagere score bij de nieuwe landen (19 % tegen 20 % voor de EU15). Dat heeft echter vooral te maken met het lage mediaaninkomen van de mensen onder 65 jaar.
Mannelijke en vrouwelijke bejaarden lopen in België ongeveer een even groot risico op armoede: 20 versus 22%. Nieuw is wel dat in België 75-plussers nog maar een iets hoger risico lopen: bij de mannen 22% tegen een EU-gemiddelde van 18 % en bij de vrouwen 25% tegenover 24% gemiddeld.
Materiële deprivatie
Voor het eerst werd er voor het onderzoek een nieuwe parameter ingevoerd: materiële deprivatie. Mensen die in dat geval zijn, ontberen drie van negen factoren. Onder hen de mogelijkheid om eens per jaar te betalen voor een vakantieweek buitenshuis, om de twee dagen een maaltijd met vlees, kip of vis te hebben, het huis te verwarmen of onverwachte uitgaven te betalen. Op dat vlak scoort België met 8% merkelijk lager onder het EU-gemiddelde van 16%. Het eindigt op een gedeelde achtste plaats.
Prognose
Een vorige studie van hetzelfde onderzoekscentrum deed prognoses tot 2050. De pensioenhervormingen die in heel wat landen al hebben plaatsgevonden, zullen volgens de auteurs ertoe leiden dat de pensioenvoordelen uit het wettelijke systeem verder zullen dalen. Voor mensen met een lager inkomen zal het armoederisico dan ook verder stijgen. In België van 21 % naar 24,6 % in 2050. Wanneer burgers beslissen om langer te werken of om meer privépensioen op te bouwen, kan dat armoederisico verkleinen.
Geschreven door Peter Dupont op 30/01/10 in de categorieën Weliswaar en Armoede
