Dokters van de wereld. Slot: de sociaal verpleegkundige
Mensen die geen toegang krijgen tot de gezondheidszorg. Het is een fenomeen dat we ook in België kennen. Vooral asielzoekers, mensen zonder papieren en daklozen trekken aan het kortste eind. De ngo Dokters van de Wereld krijgt hen dagelijks over de vloer. In Antwerpen voeren ze, net als in Brussel, van december tot eind maart een crisisplan uit. In samenwerking met Antwerpse centra voor daklozen vergroot Dokters van de Wereld het aanbod medische en paramedische consultaties. Wie de mensen achter de ngo zijn en waarom ze zich vrijwillig engageren lees je deze week. Vandaag ontmoeten we Kristien van Remortel, verpleegkundige bij Dokters van de Wereld.
Kristien van Remortel (42) volgde na een carrière in de reiswereld een late roeping en schoolde zich om tot sociaal verpleegkundige. Sinds vorig jaar werkt ze als sociaal verpleegkundige in De Steenhouwer, een inloopcentrum voor dak- en thuislozen in Antwerpen. En zelfs tijdens haar vrije tijd krijgt ze niet genoeg van de miserie van anderen. Sinds het begin van de winter is ze vrijwilliger in het winterplan van Dokters van de Wereld. Kristien: “Ik vind het vanzelfsprekend en leuk om dit vrijwilligerswerk te doen. Het is een initiatief waar ik volledig achter sta. Daarom deel ik ook in mijn vrije tijd mijn ervaring met anderen. Bovendien kan ik hier samenwerken met een arts, iets wat we missen in de gewone werking van ons inloopcentrum. Voor de meeste mensen die ik in het inloopcentrum behandel, moet ik normaal eerst een medische waarborg bij het OCMW versieren (het OCMW staat dan in voor de medische kosten, nvdr). En dit lukt niet altijd zonder slag of stoot. En al helemaal niet voor mensen zonder papieren. Daarom duurt het vaak lang voor ze een dokter kunnen zien. Als ik voor het winterplan werk, voel ik me minder gefrustreerd omdat ik mensen direct kan doorsturen. Niet dat ik hier niet op grenzen stoot. Voor een radiografie moeten we nog altijd verder gaan en dit kan niet zonder de medische waarborg. Vaak zijn de bijkomende sociale onderzoeken frustrerend voor mensen die ziek zijn.”
Zo is er het verhaal van een man die zijn waarborg niet kreeg omdat hij onbeleefd was tegen de maatschappelijk assistent van het OCMW. Kristien: “Die maatschappelijk werker hield geen rekening met de taalbarrière en met de helse pijnen die de man leed toen hij voor het gesprek naar het OCMW moest. Hij was gestrest omdat hij dacht dat hij nog minstens twee weken moest wachten voor hij geholpen zou worden. Daarom werd hij kwaad. Ik kan hem ergens wel begrijpen, los van het feit dat hij niet altijd de makkelijkste is. Maar hoe zou ik me voelen als ik in zijn schoenen stond? Ik ben met hem teruggegaan om opnieuw de medische waarborg aan te vragen. En nu is het afwachten. Intussen loopt hij waarschijnlijk rond met een gescheurde meniscus. Misschien gaat hij naar de spoedafdeling van een ziekenhuis, waar hij eigenlijk niet thuishoort. Maar ze hem willen hem er misschien wel helpen.”
Dit oneigenlijke gebruik van de spoeddienst is voor veel van haar patiënten vaak de enige kans om toch een dokter te zien. Kristien: “Soms zijn die mensen op sterven na dood. Omdat ze te lang gewacht hebben om medische hulp te zoeken. Heel vaak omdat ze geen geld hebben of omdat ze angst hebben om met officiële instanties in contact te komen. Uiteraard kost die spoedhulp veel meer aan de maatschappij kost dan eerstelijnszorg die bereikbaar is voor iedereen. Daarom zijn initiatieven als dit winterplan ook zo nodig. Mensen met beginnende kwalen kunnen op deze wijze met een gerust hart en gratis naar de dokter. Ook de nazorg is broodnodig. Vaak worden patiënten na een levensbedreigende ingreep heel snel weer op straat gezet.”
Krijgt ze soms het verwijt dat ze naïef is en dat mensen van haar goedheid profiteren? Kristien: “De mensonwaardige situaties die ik tegenkom, zijn vaak niet zichtbaar voor de modale burger. De media besteden er aandacht aan zodra de eerste sneeuw valt, maar ze vergeten snel. En het maakt me boos dat die mensen in nood worden afgeschilderd als profiteurs. Als je de verhalen achter de cijfers, achter de façade van een beleid leert kennen, dan is het veel moeilijker om hen te veroordelen. Bovendien weet ik dat gratis medische zorg ook tijdens de zomermaanden meer dan nodig is.”
>> Meer info over Dokters van de Wereld vind je op http://www.doktersvandewereld.be. De organisatie is steeds op zoek naar vrijwilligers: dokters, verpleegkundigen, sociaal werkers, onthaalmedewerkers. Ook giften zijn welkom. Dokters van de Wereld doet ook mee aan de actie SOS Opvang.
Sociaal verpleegkundige Kristien van Remortel met Mohamed. Hij werd na een levensbedreigende ingreep – een operatie aan de hals na een werkongeval – door het ziekenhuis op straat gezet zonder nazorg. Bij de consultatie van het winterplan van Dokters van de Wereld krijgt hij die zorg gratis.
Geschreven door Bianca De Wolf op 19/02/12 in de categorieën Algemeen Welzijnswerk en Armoede
